خانههای تاریخی باشکوه که معمولاً مختص افراد معروفی بودهاند، قصههای زیادی در دل خود دارند. خانه معین الکتاب کرمانشاه بنای بزرگ و زیبایی است که در زمان قاجار بنا شد و در مالکیت میرزا حسن خان مدنی قرار داشت. این فرد از آزادیخواهان اوایل مشروطیت بود که در کرمانشاه برای خود اسم و رسمی داشت و او را به دبیراعظم یا معینالکتاب میشناختند. علاوه بر خانه معین الکتاب، خیابان دبیر اعظم نیز به یاد او نامگذاری شده است.
خانه معین الکتاب دارای دو بخش اندرونی و بیرونی میباشد و دو ورودی در خیابانهای توکل و فیض دارد. وقتی به این خانه میرسید، پس از عبور از یک هشتی به حیاط بیرونی خانه راه مییابید. راهرویی طویل راه ارتباطی حیاط بیرونی و حیاط اندرونی است. حیاطها طوری قرار گرفتهاند که دیدی به هم ندارند.
اندرونی، مهمترین بخش خانه، شما را شگفتزده خواهد کرد. حیاطی بزرگ با مساحت 154 متر که حوضی زیبا در مرکز آن وجود دارد. به غیر از ضلع جنوبی که با طاقنما تزئین شده، دور تا دور حوض، اتاقهای خانه در دو طبقه قرار گرفتهاند. مهمانخانه، مکان پذیرایی از مهمانان، در بخش شمالی خانه به چشم میخورد.
اینکه چه کسانی در خانه معین الکتاب کرمانشاه رفت و آمد میکردند یا وضع زندگی و آداب خانه به چه شکل بوده است، چندان مشخص نیست. اما بازدید از آن حسی مثل تماشای فیلمهای تاریخی را دارد. اگر سنتان 40- 50 یا بالای آن باشد، احتمالاً برای شما حس نوستالژیک خواهد داشت و خاطراتی از گذشته را در ذهنتان زنده خواهد کرد.